سيد محمد جواد ذهنى تهرانى

33

قواعد صرف و نحو و روش تجزيه و تركيب (فارسى)

باب افعال / همچون : / يكرم . باب تفعيل / همچون : / يصرف . باب مفاعله / مثل : / يقاتل . باب فعلل / مانند : / يدحرج . 3 - در فعل مضارع بين ارباب فنّ اتّفاق است كه اينفعل معرب است مگر در دو صيغه : الف : جمع مؤنّث غائب / مانند : / يضربن . ب : جمع مؤنّث حاضر / مثل : / تضربن . 4 - فعل مضارع داراى مختصّاتى است كه در افعال ديگر وجود ندارد و آنها عبارتند از : الف : دخول سين بر آن مانند : سيضرب . ب : دخول سوف بر آن مثل : سوف يضرب . ج : دخول لم بر آن همچون : لم يضرب . د : دخول نواصب بر آن و آنها چهار حرف هستند به اين شرح : ان : / مانند : / ان يضرب . لن : / مثل : / لن يضرب . كى : / نظير : / كى يضرب . اذن : / چون : / اذن يضرب . 5 - فعل مضارع نيز همچون فعل ماضى داراى چهارده صيغه است به همان شرحى كه در آنجا گذشت با اين اضافه كه ( ياء ) را بر سر چهار صيغه به اين ترتيب : سه صيغه مذكّر غائب و يك صيغه جمع مؤنّث غائب ، داخل نموده . و ( تاء ) را بر سر هشت صيغه يعنى : دو صيغه مفرد و تثنيه مؤنّث غائب و جميع شش صيغه مخاطب درآورده و ( همزه ) را بر سر متكلّم وحده و ( نون ) را بر سر متكلّم مع الغير در ميآورند .